18 Απριλίου …
Σύναξη Των Οσίων Κολλυβάδων Πατέρων , των εκ του Αγιωνύμου Άθωνος Ορμωμένων …
Γέγηθε ὑμῖν ὁ Ἄθως Κολλυβάδες ,
Νύμφη δὲ Χριστοῦ , νῦν Ἐκκλησία χαίρει …
Σπείραντες Θεοῦ τήν γνῶσιν Κολλυβάδες ,
δράγματα ζωῆς ἐθέρισαν ἀφθόνως …
Ἡμέρα Λαμπρᾶς καταπαύσεως δεῦτε ,
ἐργάτας φωτός στέψωμεν Κολλυβάδας …
Στην Ιστορία της Εκκλησίας μας το Πνεύμα το Άγιο Αναδεικνύει κάποιες Πνευματικές Προσωπικότητες ,
Οι οποίες όχι μόνο χαρακτηρίζουν την εποχή τους , αλλά και γίνονται Φωτεινοί Φάροι για τις επερχόμενες γενεές …
Ατενίζοντας προς Αυτούς μπορούμε και εμείς , οι εις τους εσχάτους καιρούς καταντήσαντες , να πλεύσουμε ακίνδυνα , αβρόχοις ποσί την θάλασσα των πειρασμών , των παθών , των πλανών του διαβόλου και να φθάσουμε στο λιμάνι της όντως ζωής , της απαθείας , του σαββατισμού και να πετύχουμε την σωτηρία μας ,
Τέτοιοι ήταν Οι Τρεις Ιεράρχες , Ο Άγιος Μάξιμος ο Ομολογητής , Ο Άγιος Συμεών ο Νέος Θεολόγος , Ο Άγιος Γρηγόριος ο Παλαμάς , Οι Κολλυβάδες Πατέρες …
Η εμφάνιση Των Κολλυβάδων τον 18ο μ.Χ. Αιώνα στον Αγιορείτικο και ευρύτερα τον Ελλαδικό χώρο , προκαλεί μία δυναμική επιστροφή στις ρίζες της Ορθοδόξου Πατερικής παραδόσεως , οι φορείς αυτής ονομάσθηκαν ειρωνικά από τους αντιπάλους τους στο Άγιον Όρος Κολλυβάδες ,
εξαιτίας του ότι αντέδρασαν στην αντί παραδοσιακή μεταφορά της Τελέσεως των Μνημοσύνων από το Σάββατο στην Κυριακή , γιατί σωστά εκτίμησαν ότι προσβάλλεται έτσι ο Αναστάσιμος και Πανηγυρικός χαρακτήρας της ημέρας …
Συγκεκριμένα η αφορμή δόθηκε από τους Μοναχούς της Αγιορείτικης Σκήτης της Αγίας Άννης το 1754 μ.Χ. , οι Αγιαναννίτες Μοναχοί εργάζονταν για την ανοικοδόμηση του Κυριακού τού κεντρικού Ναού της Σκήτης ,
επειδή έπρεπε να εργάζονται και το Σάββατο πήραν την απόφαση να μην Τελούν τα Μνημόσυνα των κεκοιμημένων το Σάββατο σύμφωνα με την παράδοση που ίσχυε σε όλο το Άγιον Όρος , αλλά την Κυριακή μετά την Θεία Λειτουργία …
Η απόφαση αυτή που ερχόταν σε αντίθεση με την Εκκλησιαστική παράδοση , σκανδάλισε τον Ιεροδιάκονο Νεόφυτο Καυσοκαλυβίτη ,
ήταν τότε Καθηγητής στην Αθωνιάδα Σχολή την οποία το 1749 μ.Χ. , είχε Ιδρύσει η Ιερά Μονή Βατοπαιδίου και άρχισε δογματικό αγώνα εναντίον των Αγιαναννιτών , ήταν ο πρωτουργός του Κινήματος Των Κολλυβάδων …
Η Τέλεση των Μνημόσυνων ήταν μία μικρή λεπτομέρεια μέσα στο όλο ανακαινιστικό και παραδοσιακό έργο Των Κολλυβάδων , απλώς τονίσθηκε και διογκώθηκε εσκεμμένα από τους αντιπάλους τους , τους λεγομένους αντικολλυβάδες ή φιλελευθέρους ,
ώστε όχι μόνο να κρυφτεί η όλη τους προσφορά , αλλά και να συκοφαντηθούν , ότι ασχολούνταν με μικρά και ασήμαντα πράγματα , όπως τα Μνημόσυνα και τα κόλλυβα …
Αλλά και οι Μακκαβαίοι για μία μικρή λεπτομέρεια , για το ότι δεν υπάκουσαν στον Βασιλιά Ναβουχοδονόσορα και δεν έφαγαν χοιρινό κρέας που το απαγόρευε η παράδοση των Πατέρων τους , υποβλήθηκαν σε φρικτά Μαρτύρια και έγιναν Μάρτυρες και γνήσιοι Ομολογητές της Πίστεως Των Πατέρων ,
Τους Οποίους Τιμούμε ως Αγίους της Εκκλησίας μας , ο ομολογιακός χαρακτήρας της Ορθοδόξου Πίστεως μας εκφράζεται όχι μόνο στο δογματικό επίπεδο , αλλά και στο ηθικό και γενικότερα στο παραδοσιακό …
Άλλη αφορμή για την εμφάνιση Των Κολλυβάδων δόθηκε με την έκδοση δύο βιβλίων , το 1777 μ.Χ. και το 1783 μ.Χ. , τα οποία αναφέρονταν στην ανάγκη της συχνής Θείας Μεταλήψεως και προερχόταν από τον κύκλο τους ,
συγγραφείς είναι Ο Άγιος Νικόδημος ο Αγιορείτης και Ο Άγιος Μακάριος ο Νοταράς Επίσκοπος Κορίνθου …
Καταδικάσθηκε από το Πατριαρχείο το 1785 μ.Χ. , γιατί δήθεν δημιουργούσε σκάνδαλα και διχόνοιες ,
αργότερα το ίδιο το Οικουμενικό Πατριαρχείο πρόβαλε το βιβλίο αυτό ως ψυχωφελές και σωτήριο και με Πατριαρχικό και συνοδικό γράμμα αθώωσε τους συγγραφείς του …
Μαζί με Τον Ιεροδιάκονο Νεόφυτο Καυσοκαλυβίτη συντάχθηκαν αρχικά ,
Οι Διδάσκαλοι της Αθωνιάδος Σχολής , Άγιος Αθανάσιος ο Πάριος , Χριστόφορος ο Προδρομίτης , ο εξ Αρτης και οι Ιερομόναχοι Αγάπιος ο Κύπριος , Ιάκωβος ο Πελοποννήσιος , Παρθένιος ο Αγιογράφος και Παΐσιος ο Καλλιγράφος …
Αργότερα προστέθηκαν και
Ο Νικόδημος ο Αγιορείτης , ο μεγάλος Άγιος και σοφός Διδάσκαλος του Γένους Ο Άγιος Μακάριος Επίσκοπος Κορίνθου , που καταγόταν από την επιφανή οικογένεια των Νοταράδων ,
Ο Ιερομόναχος Διονύσιος ο Σιατιστέας , Πνευματικός της Βατοπαιδινής Σκήτης Του Αγίου Δημητρίου και ο υποτακτικός του Ιερομόναχος Ιερόθεος , ο Πνευματικός του Αγίου Όρους στο Πρωτάτο …
Οι Κύριοι εκφραστές του Κινήματος Των Κολλυβάδων δημιούργησαν μία φιλοκαλική αναγέννηση τον 18ο μ.Χ. Αιώνα στην Ορθόδοξο Εκκλησία , ήταν
Ο Αθανάσιος ο Πάριος , Ο Νικόδημος ο Αγιορείτης και Ο Μακάριος Κορίνθου , ο Νοταράς ,
Αυτοί λόγω της προσφοράς και δραστηριότητος τους , αλλά περισσότερο λόγω της Οσίας και υποδειγματικής Πατερικής Βιωτής τους , δικαίως συ καταριθμήθηκαν στην χορεία Των Αγίων της Εκκλησίας μας …
Περί της Τελέσεως των Μνημόσυνων συνήλθαν δύο Σύνοδοι , η πρώτη με εντολή του Πατριαρχείου έγινε στην Ιερά Μονή Κουτλουμουσίου του Αγίου Όρους το 1774 μ.Χ. , συμμετείχαν δύο πρώην Πατριάρχες , οκτώ άλλοι Αρχιερείς και διακόσιοι περίπου Μοναχοί , η Σύνοδος αναθεμάτισε Τους Κολλυβάδες ,
η δεύτερη Σύνοδος έγινε στην Κωνσταντινούπολη το 1776 μ.Χ. επί Οικουμενικού Πατριάρχου Σωφρονίου Β΄ και συμμετείχαν ο Πατριάρχης Ιεροσολύμων Αβραάμιος και άλλοι δέκα έξη Αρχιερείς …
Η Σύνοδος αφόρισε τους Αρχηγούς Των Κολλυβάδων μεταξύ των οποίων συγκαταλεγόταν και Ο Ιερομόναχος Αγάπιος ο Κύπριος , ενώ έδιωξε και εξόρισε Τον Άγιο Αθανάσιο τον Πάριο , το 1785 μ.Χ. ο Πατριάρχης Γαβριήλ ο Δ΄ αθώωσε Τον Άγιο Αθανάσιο ,
η τελική Δικαίωση Των Κολλυβάδων και για το θέμα των Μνημοσύνων και την συχνή Θεία Μετάληψη έγινε τον Αύγουστο του 1819 μ.Χ. , από τον Πατριάρχη Γρηγόριο Τον Ε΄ …
Οι Αντικολλυβάδες φιλελεύθεροι χρησιμοποίησαν όλα τα αθέμιτα μέσα κατά Των Κολλυβάδων , τις διαβολές , τις κατηγορίες , τις συκοφαντίες , έφθασαν ως και στην διάπραξη φόνων , οι Αγιαναννίτες κάλεσαν κάποιον αρχιληστή της εποχής τον καπετάν Μάρκο ,
για να φονεύσει τέσσερις Κολλυβάδες , Τον καλλιγράφο Ιερομόναχο Παΐσιο και Τον Γέροντα του Θεοφάνη , Τον Ιερομόναχο Αγάπιο τον Κύπριο και Τον Ιερομόναχο Γαβριήλ , ο ληστής κατάφερε και έπνιξε δύο , Τον Ιερομόναχο Παΐσιο και Τον Γέροντα Θεοφάνη …
Η Διδασκαλία Των Κολλυβάδων ήταν ακραιφνώς Πατερική , κύριο μέλημα τους ήταν να πείσουν με τον λόγο και με όλο το βίωμα τους τους Πιστούς , ώστε να ζήσουν την εσωτερική εν Χριστώ ζωή ,
τα θέματα στα οποία εντόπιζαν τον Αγώνα τους αφορούσαν την Θεία Λατρεία , ήταν φιλακόλουθοι και συνιστούσαν την τακτική Θεία Εξομολόγηση , την συχνή συμμετοχή των Πιστών μετά από συνεχή Πνευματικό Αγώνα και προετοιμασία στο Μυστήριο της Θείας Ευχαριστίας …
Προέτρεπαν στην αυστηρή τήρηση του Εκκλησιαστικού Τυπικού , που εξασφαλίζει την Πνευματική ισορροπία στην ζωή της Εκκλησίας , επίσης συνιστούσαν την Μελέτη Πατερικών κειμένων , η οποία βοηθά τον Πιστό στην διαμόρφωση γνησίου Πατερικού φρονήματος ,
Οι τρεις Άγιοι Κολλυβάδες , Νικόδημος ο Αγιορείτης , Αθανάσιος ο Πάριος , Μακάριος ο Νοταράς , ερμήνευσαν κείμενα της Αγίας Γραφής και των Πατέρων της Εκκλησίας μας , έγραψαν Βίους και συνέταξαν Ακολουθίες Αγίων , ακόμη και σχολικά εγχειρίδια Γραμματικής , Ρητορικής και Φιλοσοφίας …
Πολλοί Κολλυβάδες αντέγραψαν μάλιστα έργα θύραθεν συγγραφέων , μετέφρασαν σύγχρονους Δυτικούς φιλοσόφους , δεν φοβήθηκαν την επαφή με την νεωτερικότητα είτε προσλαμβάνοντας στοιχεία
και μεθόδους που εναρμονίζονταν με την Πατερική Διδασκαλία είτε επικρίνοντας αυτήν έντονα …
Ο σοφός Ευγένιος Βούλγαρης που κάλλιστα μπορεί να συνταχθεί μαζί με Τους Κολλυβάδες Πατέρες , αν και δεν συμμετείχε ενεργά στο κίνημα , μετά το 1762 μ.Χ. βρίσκεται εκτός του Ελλαδικού χώρου Λειψία και κατόπιν Ρωσία ,
ήταν βαθύς γνώστης και κριτικός αποτιμητής των Πνευματικών ρευμάτων της εποχής του μέσα στο Φως της Πατερικής παραδόσεως …
Αυτό που προείχε για Τους Κολλυβάδες ήταν να Φωτισθεί το υπόδουλο Γένος και να σταθεί στην Πίστη και στις παραδόσεις των Πατέρων , να διασωθεί ο Eλληνορθόδοξος πολιτισμός και ο κατά Χριστόν τρόπος ζωής ,
Ο Άγιος Νικόδημος έγραψε είκοσι πέντε ογκώδη συγγράμματα , μεταξύ αυτών ξεχωρίζει το Συμβουλευτικόν Εγχειρίδιον , το έγραψε όταν ήταν εξόριστος στο Νησί Σκυροπούλα …
Η εκεί διαβίωση του ήταν πλήρης δυσκολιών και ταλαιπωριών , με στέρηση και των απαραιτήτων για τις βιοτικές του ανάγκες και φυσικά βιβλίων , χρησιμοποιεί πλήθος Πατερικών χωρίων για την συγγραφή του βιβλίου Του ,
το σύγγραμμα αυτό αποτελεί ένα εγκόλπιο για τον Πιστό που θέλει να Βιώσει την εν Χριστώ Πνευματική ζωή , πραγματεύεται για την φυλακή των αισθήσεων , την Νοερά Προσευχή και για όλα όσα συντελούν στην τελειοποίηση του έσω ανθρώπου …
Ο Άγιος Αθανάσιος ο Πάριος χαρακτηρίστηκε ως ο μαχητικότερος Των Κολλυβάδων , έγραψε πενήντα τρία συγγράμματα , Πολέμησε ιδιαίτερα τον αθεϊστικό Βολταιρισμό ,
την πλάνη που προσπαθούσε να εισέλθει και στον Ελλαδικό Ορθόδοξο χώρο με το πρόσχημα του διαφωτισμού , της φυσικής θρησκείας , του ορθολογισμού και που έκρυβε την αθεΐα …
Οι Κολλυβάδες ήταν Οι Πνευματικοί καθοδηγητές των Νεομαρτύρων , Αυτοί προετοίμαζαν και τόνωναν ψυχολογικά στον δρόμο του Μαρτυρίου ,
ιδιαίτερα αυτούς που είχαν πρωτύτερα αρνηθεί την Πίστη τους , αλλά μετανοημένοι και έμπλεοι Θείου έρωτος ζητούσαν διακαώς και επέμεναν να προχωρήσουν στο Μαρτύριο …
Ο Άγιος Μακάριος ο Νοταράς γύμνασε Πνευματικά και συντέλεσε ώστε να ανάψει Το Θείον Πύρ , της προς Τον Χριστόν αγάπης στις καρδιές τριών μεγάλων Νεομαρτύρων ,
Του Πολυδώρου , ο οποίος καταγόταν από την Λευκωσία , Του Θεοδώρου Του Βυζαντίου και Του Δημητρίου του Πελοποννησίου …
Το αίμα Των Νεομαρτύρων αποτέλεσε το ευώδες Θυμίαμα ενώπιον Του Θεού και επέφερε την λύτρωση για το υπόδουλο Γένος ,
Ο Άγιος Νικόδημος συγκέντρωσε πολλά από τα Μαρτύρια αυτά στο βιβλίο του , το Νέον Μαρτυρολόγιον …
Ο Άγιος Κοσμάς ο Αιτωλός έλεγε ότι , Ο Θεός για το δικό μας καλό επέτρεψε να σκλαβωθούμε στους Τούρκους και όχι στους Φράγκους ,
Οι Κολλυβάδες Πατέρες δικαίωναν την ύπαρξη του Αγίου Όρους , ως φορέα της ακραιφνούς Πατερικής παραδόσεως στάθηκαν στην γραμμή Των μεγάλων Πατέρων της Εκκλησίας μας …
Ιδιαίτερα των Ησυχαστών και Νηπτικών Πατέρων του 14ου μ.Χ. Αιώνα , δεν άφησαν να αλλοιωθεί ο Ορθόδοξος Μοναχισμός , όπως είχε ήδη αρχίσει να γίνεται στην Ρωσία επί τσάρου Πέτρου του Μεγάλου ,
του μεγάλου εραστού της Δύσεως που προώθησε τον εξευρωπαϊσμό της Ορθοδόξου Πίστεως και συμπληρώθηκε με την αντί μοναστική πολιτική της Αυτοκράτειρας Αικατερίνης της Β΄ …
Οι θέσεις Των Κολλυβάδων υπέρ της Ορθοδόξου παραδόσεως και η νέα γενική αφυπνιστική κίνηση , είχε ως βάση την αναβίωση του Ησυχασμού , σύντομα διαδόθηκαν στην Θεσσαλονίκη , την Θεσσαλία , την Ήπειρο , την Πελοπόννησο και στα Νησιά του Αιγαίου ,
Οι περισσότεροι Αγιορείτες Πατέρες που εξορίσθηκαν ή αυτοεξορίσθηκαν από το Άγιον Όρος μετέβησαν σε Νησιά πλησίον του Αγίου Όρους , στο Αιγαίο Πέλαγος …
Ένας από τους εξ ορισθέντες Κολλυβάδες , Ο Ιερομόναχος Νήφων ο Χίος μαζί με Άλλους τέσσερις Μοναχούς , Τους Γρηγόριο , Αγαθάγγελο , Ανανία , Ιωσήφ αφού πέρασαν για αρκετά χρόνια στη Σάμο , Πάτμο και Ικαρία πήγαν τελικά στη Σκιάθο ,
όπου Ο Νήφων Ίδρυσε την περίφημη Κοινοβιακή Μονή του Ευαγγελισμού Της Θεοτόκου το 1794 μ.Χ. , που αποτέλεσε το βασικότερο κέντρο Των Κολλυβάδων εκτός του Αγίου Όρους , σε αυτήν την Μονή γαλουχήθηκαν οι δύο Σκιαθίτες Λογοτέχνες και Πνευματικά αναστήματα Των Κολλυβάδων , Ο Αλέξανδρος Μωραϊτίδης , μετέπειτα Μοναχός Ανδρόνικος και Ο Αλέξανδρος Παπαδιαμάντης …
Ο Άγιος Μακάριος ο Νοταράς περιφερόταν συνεχώς στα Νησιά του Αιγαίου προς στήριγμα και μετάδοση του Πατερικού Πνεύματος στον Λαό Του Θεού , ιδίως στην Νήσο Χίο μαζί με Τον Άγιο Αθανάσιο τον Πάριο ,
Ο Μακάριος Γέροντας Ιερόθεος άρχισε τον Μοναχικό του Βίο από την Βατοπαιδινή Σκήτη Του Αγίου Δημητρίου , όπου είχε ως Γέροντα τον Πνευματικό της Σκήτης , Διονύσιο τον Σιατιστέα , μετά τον θάνατο του Γέροντος Του και κατά την δεύτερη φάση διώξεως των Κολλυβάδων από τον Άγιον όρος αναγκάζεται να φύγει από τον Άθωνα , πηγαίνει στον Πόρο και στην Ύδρα όπου Ιδρύει την Ιερά Μονή του Προφήτου Ηλία …
Ο Αδελφός Του Φιλόθεος γίνεται ο νέος Κτήτορας της Μονής της Ζωοδόχου Πηγής της Λογγοβάρδας στην Πάρο , από αυτήν την Μονή προήλθε και ο Άγιος Ηγούμενος της ,
Ο γνωστός μας Φιλόθεος Ζερβάκος , Ο Άγιος Αρσένιος ο Νέος μαζί με τον Πνευματικό του Πατέρα Δανιήλ έφυγαν από το Άγιον Όρος και πήγαν στα Νησιά , Πάρο , Σίκινο , Φολέγανδρο …
Στην Πάρο Ο Άγιος Αρσένιος παρέμεινε στην Μονή του Αγίου Γεωργίου , όπου έγινε Ηγούμενος της , εκεί έζησε με πολύ Χαρισματικό τρόπο ,
προσείλκυσε και Ανέπαυσε πολλές ψυχές από την δυστυχία και την άγνοια που κυριαρχούσε τότε στο Νησί …
Άλλες μορφές του 19ου μ.Χ. Αιώνα που ζυμώθηκαν με το Πνεύμα Των Κολλυβάδων και είχαν την δραστηριότητα τους στην Πελοπόννησο και στην Αθήνα , ήταν
Οι Κωνσταντίνος Οικονόμος , Κοσμάς Φλαμιάτος , Χριστόφορος Παναγιωτόπουλος , ο λεγόμενος Παπουλάκος , Ιγνάτιος Λαμπρόπουλος , Άγιος Νικόλαος ο Πλανάς …
Επίσης και οι άλλες Ορθόδοξες χώρες , Ρουμανία και Ρωσία δέχτηκαν άμεσα ή έμμεσα την ευεργετική επίδραση Των Κολλυβάδων , όπως φαίνεται από την αναγέννηση του ησυχασμού στις χώρες αυτές ,
Κύριος μύστης κατά τον 18ο μ.Χ. Αιώνα στην λησμονημένη Πατερική Πνευματικότητα ήταν Ο Όσιος Παΐσιος Βελιτσκόφσκυ που έζησε για δέκα οκτώ χρόνια στο Άγιον Όρος , στην Καψάλα και στην Ιδρυθείσα υπό αυτού Σκήτη του Προφήτου Ηλία …
Κατόπιν μετέβη στην Μολδαβία την σημερινή Ρουμανία και έγινε Ο Γενάρχης των Ασκητικών Στάρετς , των Οσίων εκείνων Ρώσων Γερόντων οι οποίοι διά της Αγίας τους ζωής και των κ χαριτωμένων λόγων τους στήριζαν όχι μόνο τους αγράμματους χωρικούς , αλλά και τους μεγαλύτερους διανοούμενους στις χώρες τους ,
το Πνεύμα Των Κολλυβάδων λειτούργησε κατά τον 19 ο μ.Χ. Αιώνα ως αντίσωμα , κατά του πνεύματος αλλοιώσεως του Ορθοδόξου Μοναχισμού που είχαν υιοθετήσει οι Δυτικίζοντες φορείς , πολιτικοί και θεολόγοι , όπως ο Αδαμάντιος Κοραής και ο αρχιμανδρίτης Θεόκλητος Φαρμακίδης …
Στην σύγχρονη εποχή μας υποβόσκει ένα αντικολλυβαδικό , αντιπατερικό πνεύμα , η απειλή εκκοσμικεύσεως της Εκκλησίας μας είναι ένα απτό γεγονός , πολλοί εισηγούνται να συντομευθούν Οι Ακολουθίες , να Τελείται στην απλή δημοτική γλώσσα η Θεία Λειτουργία , να περιορισθούν οι Νηστείες και οι Εορτές και να καταργηθεί το τέμπλο στους Ναούς ,
πολλοί θεωρούν πλάνη να ασκείται κανείς στην νοερά Προσευχή , ή να κάνει κομποσκοίνι και να Κοινωνεί συχνά , παράλληλα όλο και νέα θεολογικά ρεύματα δημιουργούνται , ενώ κάποια υφίστανται διαρκώς στην ζωή της Εκκλησίας , αλλά στην ουσία παρά την Εκκλησία …
Οι άνθρωποι αυτοί υπήρχαν πάντοτε σε όλες τις εποχές δίνουν βαρύτητα στον τύπο , έχουν μία εξωτερικά ηθική ζωή , αλλά δεν γνωρίζουν ουσιαστικά τί σημαίνει καθαρότητα της καρδίας , μένουν στον τύπο και δεν εισχωρούν στην ουσία ,
νομίζουν ότι η θέωση του ανθρώπου είναι ένα ηθικό γεγονός και όχι μία οντολογική κατάσταση , πραγματική μετοχή του ανθρώπου στις άκτιστες ενέργειες Του Θεού …
Στην δεύτερη τάση κατατάσσονται αυτοί που εκφράζουν την λεγόμενη αισθητική θεολογία , έχουν υψηλή διανόηση και κουλτούρα , είναι άνθρωποι της τέχνης , της ποίησης και της μουσικής , θέλουν να συνδέσουν την Θεολογία με την τέχνη , ώστε να γίνει η θεραπαινίδα της τέχνης ,
δηλαδή η Θεολογία της Εκκλησίας μας να γίνει ποιητική , συγγραφική και μουσική , ας τονίσουμε όμως ότι η Ορθοδοξία και συνεπώς η Θεολογία δεν είναι τέχνη και πολιτισμός , αλλά παράγει τέχνη και πολιτισμό , η οποιαδήποτε τέχνη και η ίδια η ζωή μας πρέπει να συνδέεται με την Εκκλησία και από εκεί να παίρνει το ύδωρ το ζών …
Τρίτη τάση είναι αυτή των παραδοσιαρχικών , αυτοί επικεντρώνουν το ενδιαφέρον τους στον τύπο της Πατερικής παραδόσεως , αλλοιώνουν όμως την ίδια παράδοση στην πράξη , δεν καταλαβαίνουν την παράδοση ως οργανική και δυναμική συνέχεια της Εκκλησίας ,
ταυτίζουν τον εαυτό τους με το ένδοξο παρελθόν της παραδόσεως , δεν ζουν όμως αυτήν την Παράδοση …
Είναι γνώστες της Ορθοδόξου Θεολογίας , δεν την εφαρμόζουν όμως στην ζωή τους , ομιλούν συνέχεια για επιστροφή στις παραδόσεις και τους Πατέρες , δεν έχουν όμως βιώσει την Θεία Χάρη , που είχε σκηνώσει στους Πατέρες
και τους ενέπνεε σε κάθε λόγο και δραστηριότητά τους , έτσι αποδεικνύονται κίβδηλοι , ή όπως θα έλεγε Ο Απόστολος Παύλος , κύμβαλα αλαλάζοντα …
Στην τέταρτη τάση κατατάσσονται αυτοί που ομιλούν για παροντική Θεολογία , μετατοπίζουν το κέντρο βάρους στην ανθρωπολογία και την κοινωνιολογία , αυτοί πρεσβεύουν το τέλος της Πατερικής Θεολογίας , προσπαθούν να ομιλήσουν για τα σύγχρονα προβλήματα της κοινωνίας ,
τα οποία νομίζουν ότι δεν μπορεί να τα επιλύσει η Πατερική θεολογία , θεωρούν ότι ο λόγος της Εκκλησίας είναι κλειστός , στατικός και δεν πιστεύουν ότι αυτό που τροφοδοτεί την Εκκλησία είναι τα έσχατα , ότι μόνο με το πρίσμα της εσχατολογίας έχει νόημα και η ιστορία του κόσμου …
Παρατηρείται σε πολλούς τα τελευταία χρόνια μία βαθύτερη γνώση της Πατερικής παραδόσεως , προπάντων του ησυχασμού ως αυθεντικού , πρακτικού βιώματος , δεν είναι τίποτε άλλο παρά η εφαρμογή του Ευαγγελίου στην εποχή μας ,
η Βίωση της Θείας Χάριτος , που εξασφαλίζει στον άνθρωπο την καρποφόρα ένταξη του στο σώμα της Εκκλησίας με πληρότητα αληθινής ζωής και αναφαίρετης χαράς κατά την κοινωνία του με τα άλλα πρόσωπα , γίνεται Εκκλησιολογική και ευχαριστιακή υπόσταση , αληθινό πρόσωπο κατ’ εικόνα του απολύτου και Αιωνίου προσώπου Του Χριστού …
Οι Άγιοι Κολλυβάδες Πατέρες μας τόνιζαν ότι το Πνευματικό κέντρο του ανθρωπίνου προσώπου είναι η καρδία και όχι ο εγκέφαλος , εκεί διαδραματίζονται όλα τα μυστήρια του αοράτου πολέμου , της αναγεννήσεως μας , της ενοικήσεως της Θείας Χάριτος ,
Ο Άγιος Νικόδημος ο Αγιορείτης αναφέρει ότι η καρδία του ανθρώπου είναι κέντρο φυσικό , παραφυσικό και υπερφυσικό , ο ίδιος Ο Χριστός Αποκαλύπτει ότι η Βασιλεία Του Θεού , εντός ημών εστιν …
Οι Κολλυβάδες επέμεναν στην συχνή Θεία Κοινωνία , γιατί γνώριζαν ότι στο ευχαριστιακό Σώμα Του Χριστού ενώνεται αρρήτως και αδιαιρέτως η Θεία με την ανθρώπινη φύση ,
βιώνεται το ομοούσιο της ανθρωπότητος , τελεσιουργείται το Μυστήριο της Θεώσεως …
Οι άνθρωποι που ζουν και προσφέρουν μία φαλκιδευμένη , νοθευμένη Ορθοδοξία , πρέπει να εναρμονισθούν με την ζωογόνο Πατερική παράδοση , που είναι αυτή Των Κολλυβάδων του 18ου μ.Χ. Αιώνα , των Ησυχαστών του 14ου Αιώνα και των Πατέρων της Εκκλησίας μας ,
Οι Κολλυβάδες γίνονται έτσι και σήμερα Πνευματικοί Οδηγοί μας για την σωστή συνέχιση της πορείας μας μέσα στην αυθεντική Πατερική Παράδοση …
Το Πνεύμα Των Πατέρων παραμένει πάντοτε το ίδιο , ανάλογα όμως τις κοινωνικές , πολιτικές , πολιτισμικές συνθήκες κάθε εποχής οι Πατέρες Βιώνοντας την Θεία Χάρη , την κοινωνία με τον προσωπικό Θεό διατυπώνουν
και τις θέσεις τους κατά τον διάλογο με τα φιλοσοφικά , Θρησκευτικά και κοινωνικά ρεύματα της εποχής τους …
Η διατύπωση των δογμάτων και η ερμηνεία της οδού της Μετάνοιας διαμορφώνεται κάθε φορά με σύγχρονη και δυναμική ορολογία δίχως να αλλοιώνεται η ουσία του Ευαγγελικού κηρύγματος ,
που πάντοτε ήταν , Μετανοείτε , ήγγικε η Βασιλεία Των Ουρανών , Γέροντος Εφραίμ Βατοπαιδινού …….
Απολυτίκιο …
Κολλυβάδων Πατέρων τὴν χορείαν τιμήσωμεν , Πνεύματος Ἁγίου τοὺς μύστας , οἰκονόμους τῆς χάριτος , Χριστοῦ τὸ Εὐαγγέλιον ἡμῖν , ἐδίδαξαν ἐν χρόνοις χαλεποῖς καὶ ἀστέρες ὡς ὑπέρφωτοι τῶν ψυχῶν , τῆς πλάνης σκότος λύουσιν , χαίροις , τῶν θεοφόρων ἡ πλειάς , χαίρετε γένους στήριγμα , χαίρετε ἀληθείας οἱ πυρσοί καὶ πίστεως ἐκφάντορες …….
