10 Ιανουαρίου …
Άγιος Γρηγόριος Επίσκοπος Νύσσης …
Ἡ Μοῦσα Γρηγόριος , οὗ Νύσσα θρόνος ,
οὐ Πιερίαν , ἀλλ᾿ Ἐδὲμ σκηνὴν ἔχει ,
Γρηγόριον δεκάτῃ θανάτου κνέφας ἀμφεκάλυψεν …
Ο Άγιος Γρηγόριος γεννήθηκε στην Νεοκαισάρεια του Πόντου το 332 μ.Χ. ,
ήταν Αδελφός Του Μεγάλου Βασιλείου …
Έχοντας ίδια Μόρφωση με τον Μεγάλο Του Αδελφό , ξεχωρίζει και Αυτός για την ευφυΐα Του , την επιμέλεια του ,
την φιλόσοφη ιδιοφυΐα του , Χειροτονήθηκε Αναγνώστης …
Ο Γρηγόριος νυμφεύεται την Θεοσέβεια , αγία γυναίκα , γρήγορα την παίρνει ο θάνατος , ήταν ισχυρός χαρακτήρας και δεν απελπίζεται ,
στα σαράντα Του χρόνια γίνεται Επίσκοπος Νύσσης , κωμοπόλεως της Καππαδοκίας …
Οι Αρειανοί όταν αντιλήφθηκαν ότι η αίρεση τους θα είχε πολέμιο , τότε σχεδίασαν να Τον εξοντώσουν , τον κατηγόρησαν ότι εξελέγη Επίσκοπος αντικανονικά και ότι σφετερίστηκε χρήματα της Εκκλησίας ,
τις κατηγορίες υπέβαλε προς τον Διοικητή του Πόντου Δημοσθένη , προς τον οποίο Ο Μέγας Βασίλειος έγραψε και επιστολή …
Η προσπάθεια Του Βασιλείου δεν βρήκε ανταπόκριση , ο Αυτοκράτορας Ουάλης ήθελε να αποφευχθεί το θέμα , έτσι το 376 μ.Χ. Ο Γρηγόριος καθαιρείται ερήμην από σύνοδο Αρειανών επισκόπων του Πόντου και της Γαλατίας ,
η περιπέτεια Του έληξε τον Αύγουστο του 378 μ.Χ. , όταν πέθανε ο Ουάλης επανήλθε , Του επιφυλάχθηκε Θριαμβευτική υποδοχή …
Στην Β’ Οικουμενική Σύνοδο , αναγνωρίστηκε από όλους ως ο κατ’ εξοχήν Θεολόγος , διάβασε την εισηγητική ομιλία , εξεφώνησε τον επικήδειο λόγο στον Μελέτιο Αντιοχείας , που ήταν Πρόεδρος της Συνόδου και την ομιλία κατά την ενθρόνιση Του Αγίου Γρηγορίου του Θεολόγου στον θρόνο της Κωνσταντινουπόλεως
και όπως πιστεύεται , έδωσε την τελική μορφή στο Σύμβολο της Πίστεως …
Αυτός συνέταξε το άρθρο περί Του Αγίου Πνεύματος ,
Και εις το Πνεύμα το άγιον , το κύριον , το ζωοποιόν , το εκ του Πατρός εκπορευόμενον , το σύν Πατρί και Υιώ συμπροσκυνούμενον και συνδοξαζόμενον το λαλήσαν δια των Προφητών ,
λέγεται ότι στην εικονογράφηση της Β’ Οικουμενικής Συνόδου , Ο Γρηγόριος παρουσιάζεται ως ο πρακτικογράφος της Συνόδου …
Πριν από την λήξη των εργασιών της Συνόδου αυτής , ο Αυτοκράτωρ Θεοδόσιος εξέδωσε διάταγμα , δια του οποίου Ο Γρηγόριος ορίστηκε ως ένας από τους τρεις Επισκόπους , που θα είναι πρότυπο Πίστεως , για τους Επισκόπους του Πόντου ,
πράγμα το οποίο σημαίνει ότι όσοι δεν συμφωνούσαν με την διδασκαλία Του και δεν είχαν κοινωνία μαζί Του , ήταν αιρετικοί …
Ανέλαβε περιοδείες στη Συρία , την Παλαιστίνη και την Αραβία , για την λύση διαφόρων Εκκλησιαστικών προβλημάτων , καθώς επίσης συμμετείχε σε συνόδους για την κατοχύρωση της Ορθοδόξου Πίστεως ,
όλα αυτά δείχνουν ότι είχε μεγάλο κύρος στον Ορθόδοξο χώρο , Του ανατέθηκε να εκφωνήσει τους επικήδειους λόγους στην Πουλχερία και την Βασίλισσα Πλακίλλα …
Υπάρχουν και συνοδικά κείμενα , που Τον θεωρούν μεγάλο Οικουμενικό Πατέρα της Εκκλησίας , η Γ’ Οικουμενική Σύνοδος ,
αναγνωρίζοντας την αξία της προσωπικότητας και της Θεολογίας Του , τον ονόμασε Άνδρα μετά τον αδελφόν δεύτερον έν τε λόγοις και εν τρόποις …
Η φράση αυτή εννοεί , ότι ήταν δεύτερος μετά τον Αδελφό του Τον Μεγάλο Βασίλειο ,
η Ζ’ Οικουμενική Σύνοδος , τετρακόσια χρόνια μετά την κοίμησή Του , του έδωσε τον μοναδικό τίτλο που δόθηκε σε Θεολόγους της Εκκλησίας , Τον ονόμασε Πατέρα Πατέρων …
Είναι γνωστή η απάντηση που έδωσε Ο Μέγας Βασίλειος , όταν εκφράσθηκαν απορίες , γιατί έναν τέτοιον μεγάλης αξίας Άνθρωπο τον έκανε Επίσκοπο της ασήμου πόλεως Νύσσης ,
που φαίνεται ότι αναφέρεται στον Άγιο Γρηγόριο Νύσσης και όχι στον Άγιο Γρηγόριο Θεολόγο , επειδή υπάρχει η λέξη Αδελφός …
Ο Άγιος Γρηγόριος Πέθανε το 395 μ.Χ. Ειρηνικά ,
αφήνοντας Αξιόλογα Έργα , Ερμηνευτικά , Δογματικά , Κατηχητικά , λόγους Ηθικούς , Εορταστικούς , Εγκωμιαστικούς , Επιτάφιους και έναν Επιμνημόσυνο στον Αδελφό Του Μέγα Βασίλειο …….
Απολυτίκιο …
Θεῖον γρήγορσιν , ἐνδεδειγμένος , στόμα σύντονον , τῆς εὐσέβειας , ἀνεδείχθης Ἱεράρχα Γρηγόριε τὴ γὰρ σοφία τῶν θείων δογμάτων σου , τῆς Ἐκκλησίας εὐφραίνεις τὸ πλήρωμα , Πάτερ ὅσιε , Χριστὸν τὸν Θεὸν ἱκέτευε , δωρήσασθαι ἠμὶν τὸ μέγα ἔλεος …….
